راهنمای خرید
کاربرد میلگرد ساده در صنعت و ساختمان
6 دقیقه مطالعهبروزرسانی ۳ مهر ۱۴۰۵
میلگرد ساده که با استاندارد A1 و تنش تسلیم ۲۴۰ مگاپاسکال شناخته می‌شود، اگرچه در آرماتوربندی اصلی بتن جای خود را به میلگرد آجدار داده، اما در صنایع تولیدی و قطعه‌سازی نقش کلیدی دارد.
این مقطع فولادی در حال حاضر عمدتاً در ساخت بولت‌های مهار، پیچ و مهره، قطعات ماشین‌کاری، توری و مش، شاسی‌سازی و کاربردهایی که نیازمند خم‌کاری و جوش‌پذیری بالا هستند به کار می‌رود.
همچنین سایزهای زیر ۱۰ میلیمتر آن به صورت کلاف ساده برای تولید سیم، رباط و محصولات کششی در کارخانجات مصرف می‌شود.
چرا میلگرد ساده از اسکلت بتنی کنار گذاشته شد؟
در سال‌های گذشته میلگرد A1 در تمامی بخش‌های سازه بتنی استفاده می‌شد، اما با توسعه استانداردهای طراحی سازه، ضعف‌های آن در درگیری با بتن مشخص گردید. سطح صاف میلگرد ساده باعث می‌شود پیوستگی اصطکاکی کافی میان فولاد و بتن ایجاد نشود. هنگام اعمال نیروهای کششی شدید یا زلزله، آرماتور داخل بتن می‌لغزد و گسیختگی ترد رخ می‌دهد.
به همین دلیل در آیین‌نامه‌های طراحی موجود، استفاده از میلگرد ساده به عنوان آرماتور اصلی طولی و حتی خاموتهای عرضی در عناصر باربر اصلی ممنوع شده است. مگر در مواردی خاص نظیر درزهای انقباض و انبساط (داول بار) در دال‌ها و سنگ‌فرش‌های بتنی که نیاز به حرکت آزادانه بتن روی محور آرماتور وجود دارد.
کاربرد میلگرد ساده در قطعات صنعتی و ماشین‌کاری
برعکس بخش ساختمان، میلگرد صنعتی یا همان شاخههای ساده در خطوط تولید قطعات مکانیکی کاربرد وسیعی دارند. درصد پایین کربن در ترکیب شیمیایی فولاد S240 باعث انعطاف‌پذیری بالا و قابلیت ماشین‌کاری آسان با دستگاههای تراش و سی‌ان‌سی می‌شود.
در کارگاه‌های قطعه‌سازی، این مقاطع برای تولید انواعی از شفت‌های سبک، پین‌ها، بوش‌ها، پیچ و مهره‌های صنعتی و قطعات رزوه شده استفاده میشوند. عدم وجود آج باعث می‌شود ابزار تراشکاری دچار ضربه و استهلاک زودرس نشود و کیفیت سطح قطعه نهایی یکنواخت باقی بماند.
هنگام تامین بار برای واحد قطعه‌سازی، بررسی قیمت میلگرد ساده بر اساس آنالیز دقیق شمش اولیه اهمیت زیادی دارد، زیرا ناخالصی در فولاد می‌تواند حین تراشکاری باعث شکستن ابزار یا ایجاد ترک مویینی در قطعه شود.
- شفت و پین‌های صنعتی — تولید محورهای چرخشی کم‌فشار و پین‌های اتصال در ماشین‌آلات صنعتی.
- پیچ و مهره‌سازی — رزوه‌زنی سریع بدون نیاز به پوسته‌زدایی یا ماشین‌کاری اولیه آج.
ساخت میل‌مهار و بولت‌های ساختمانی با میلگرد A1
یکی از بارزترین حضورهای میلگرد ساده در پروژه‌های عمرانی، ساخت بولت‌های صفحه‌ستون (Anchor Bolt) و میل‌مهارهای کششی است. در اتصال ستون‌های فلزی به فونداسیون، رزوه کردن انتهای میلگرد ساده بسیار ساده‌تر از میلگردهای آجدار انجام می‌شود.
علاوه بر این، در ساخت تیرهای زنبورآکاردئونی، بادبندهای گرد و میل‌مهارهای سوله، انعطاف‌پذیری و جوش‌پذیری بالای فولاد A1 یک مزیت ساختاری است. جوشکاری روی میلگردهای A3 به دلیل کربن بالاتر می‌تواند باعث تردی منطقه مجاور جوش شود، در حالی که میلگرد ساده به راحتی تحت جوشکاری قوس الکتریکی قرار می‌گیرد.
برای برآورد دقیق وزن بولت‌ها و محاسبات باربری، مهندسان مجری می‌توانند از جدول وزن میلگرد استفاده کنند تا وزن دقیق شاخههای در نظر گرفته شده برای رزوه و خم را به دست آورند.
تفاوت کلاف ساده و شاخه در صنایع کشش و مش‌بافی
عرضه میلگرد ساده به دو صورت شاخه ۱۲ متری و کلاف انجام می‌شود. معمولاً سایزهای ۵.۵، ۶.۵، ۸ و ۱۰ میلیمتر به شکل کلاف ساده به بازار عرضه میشوند. این کلاف‌ها خوراک اصلی کارخانجات سیم‌کشی، کشش مفتول، تولید توری، سیم خاردار و الکترود جوشکاری هستند.
در فرایند کشش سرد، کلاف از میان قالب‌های متوالی عبور کرده و ضمن کاهش قطر، مقاومت تسلیم آن افزایش می‌یابد. مفتول حاصل برای تولید مش‌های پیش‌جوش‌شده، توری‌های حصاری و زنجیر استفاده می‌شود.
سایزهای بالاتر از ۱۲ میلیمتر عمدتاً به صورت شاخه‌ای تولید میشوند و در مصارف سنگین‌تر قطعه‌سازی یا ساخت سازه‌های فلزی سبک به کار می‌روند. برای مشاهده تنوع سایزها می‌توانید به بخش دسته‌بندی میلگرد مراجعه کنید.
ضوابط بازسازی و اتصال در سازه‌های قدیمی
در پروژه‌های بهسازی و بازسازی ساختمان‌های قدیمی که در دهه ۶۰ یا قبل از آن ساخته شده‌اند، کارشناسان اغلب با آرماتورهای ساده موجود در بتن مواجه میشوند. هنگام اتصال میلگردهای جدید آجدار به این آرماتورها، محاسبه طول اورلپ (وصله پوششی) نیازمند دقت ویژه‌ای است.
به دلیل چسبندگی پایین‌تر فولاد A1، طول وصله پوششی در آرماتورهای ساده باید حدود ۱.۵ تا ۲ برابر طول وصله میلگردهای آجدار در نظر گرفته شود. همچنین استفاده از چسب‌های کاشت میلگرد و وصله‌های مکانیکی (کوپلر) نیازمند استعلام ضریب اصطکاک سطح از طراح سازه است.
عدم توجه به این نکته در کارگاه‌های بهسازی می‌تواند منجر به لغزش آرماتور قدیمی از بتن جدید تحت بارگذاری جانبی شود.
مقایسه مشخصات فنی میلگرد ساده A1 و میلگرد آجدار A3
| مشخصه فنیپارامتر ارزیابی | میلگرد ساده (A1)استاندارد S240 | میلگرد آجدار (A3)استاندارد S400 | |
|---|---|---|---|
| تنش تسلیم (مگاپاسکال) | تنش تسلیم (مگاپاسکال) | ۲۴۰ | ۴۰۰ |
| شکل ظاهری | شکل ظاهری | صاف و بدون آج | آجدار جناغی (۷ و ۸) |
| قابلیت جوشکاری | قابلیت جوشکاری | عالی (کربن پایین) | محدود (نیازمند پیش‌گرم) |
| کاربرد اصلی | کاربرد اصلی | صنعتی، بولت و تراشکاری | آرماتوربندی سازه بتنی |
مقادیر تنش تسلیم تقریبی بوده و بر اساس استانداردهای ملی فولاد ایران درج شده است.
میلگرد موجود در انبار
قیمت‌ها به تومان و بدون احتساب مالیات بر ارزش افزوده است. قیمت‌های این مطلب مربوط به روز انتشار است و بازار آهن روزانه نوسان دارد. برای دریافت قیمت امروز با 0912-6758145 تماس بگیرید.
- گرد بستر 5.5سایز 5.5استعلام قیمت
- میلگرد 8 سادهتهران شرق · سایز 8استعلام قیمت
- میلگرد 30 سادهسایز 30استعلام قیمت
- میلگرد 28 سادهسایز 28استعلام قیمت
- میلگرد 26 سادهسایز 26استعلام قیمت
جمع‌بندی کاربردهای جاری فولاد ساده
با وجود خارج شدن میلگرد ساده از آرماتوربندی اصلی سازه‌های بتن مسلح، این مقطع فولادی از چرخه مصرف کنار نرفته است. خواص مکانیکی منحصر‌به‌فرد نظیر شکل‌پذیری بالا، جوش‌پذیری مناسب و قابلیت ماشین‌کاری، آن را به قطعه‌ای استراتژیک در صنایع قطعه‌سازی، بولت‌سازی و تولید مفتول تبدیل کرده است.
شناخت درست استاندارد S240 و تفکیک کاربردهای ساختمانی از صنعتی، مانع از صرف هزینه‌های اضافی یا ریسک‌های اجرایی در پروژه‌ها خواهد شد.
پرسش‌های متداول درباره میلگرد ساده
آیا میتوان از میلگرد ساده برای خاموتگذاری استفاده کرد؟
طبق آییننامه بتن ایران (آبا) و مبحث نهم مقررات ملی ساختمان، استفاده از میلگرد ساده A1 برای خاموتهای برشی در عناصر باربر اصلی مانند تیر و ستون مجاز نیست. چسبندگی کم این میلگرد به بتن ممکن است باعث باز شدن قلاب خاموت تحت نیروهای برشی شدید شود.
تفاوت اصلی میلگرد A1 با میلگرد A2 در چیست؟
میلگرد A1 کاملاً صاف و بدون آج با تنش تسلیم ۲۴۰ مگاپاسکال است و انعطاف‌پذیری بالایی دارد. در مقابل، میلگرد A2 دارای آج‌های اسپیرال با تنش تسلیم ۳۴۰ مگاپاسکال بوده و مقاومت بیشتری دارد. A1 بیشتر مصارف صنعتی و تراشکاری دارد، در حالی که A2 در آرماتورهای عرضی ساختمان مصرف می‌شود.
چرا برای ساخت بولت و پیچ و مهره از میلگرد ساده استفاده می‌شود؟
عدم وجود آج روی سطح میلگرد ساده، رزوه کردن انتهای آن را توسط دستگاه رزوه تراش بسیار آسان و تمیز می‌کند. همچنین کربن پایین فولاد A1 باعث می‌شود رزوه تحت کشش دچار تردی یا شکست نشود و در فرایند خم‌کاری انتهای بولت نیز ترک نخورد.
کلاف ساده با شاخه میلگرد ساده چه تفاوتی دارد؟
تفاوت اصلی در سایز و نحوه بستهبندی است. سایزهای ۵.۵ تا ۱۰ میلیمتر معمولاً به صورت کلاف یکپارچه تولید میشوند تا در دستگاههای کشش مفتول یا توریبافی به صورت مداوم تغذیه شوند. سایزهای ۱۲ به بالا به شکل شاخههای ۶ یا ۱۲ متری برای مصارف تراشکاری و ساخت قطعات تولید میگردند.
